De hoornvliestransplantatie is een chirurgische operatie, in de loop waarvan een ziek hoornvlies gedeeltelijk of volledig vervangen wordt door een gezond hoornvlies, dat van een donor komt.

De hoornvliestransplantatie van het oog is een chirurgische operatie die bestaat uit het gedeeltelijk of volledig vervangen van een ziek hoornvlies door een gezond hoornvlies, dat van een donor komt.

Het visueel resultaat van een hoornvliestransplantatie hangt af van de transparantie van het transplantaat, maar ook van de regelmaat van de hoornvlieskromming.

De verschillende types van hoornvliestransplantatie

Transplantatiedoorsnijding (klassiek)

Bij aantastingen van stroma en het hoornvliesendotheel dringt een transplantatiedoorsnijding zich op. Dit type van ingreep bestaat uit het vervangen van het centrale deel van het hoornvlies van het oog over de ganse dikte.

Hier wordt het hoornvlies van de ontvanger getrepaneerd over een diameter van ongeveer 7,5 mm en wordt vervangen door een transplantaat van de donor dat ongeveer van dezelfde diameter is (of lichtjes groter). Het transplantaat wordt gehecht door een persoon.

De visuele resultaten zijn goed, globaal gezien, maar de visuele revalidatie is traag. Men moet ongeveer 3 maanden tellen alvorens een transparant hoornvlies te vinden en 6 tot 12 maanden alvorens de selectieve verwijdering te kunnen beginnen van de hechtingspunten. Deze etappe staat toe om het astigmatisme aan te passen en de persoon ofwel uit te rusten met een bril ofwel opnieuw met contactlenzen.

Gelamelleerde transplantatie

Er zijn twee types gelamelleerde transplantatie:

  1. Transplantatie van endotheel-hoornvlies (DSAEK)

Deze transplantatie staat toe om aantastingen van het endotheel-hoornvlies te behandelen zoals bij Fuchs dystrofie. Het omvat het enkel vervangen van het deel van het hoornvlies dat ziek is, meer specifiek, de endotheellaag.

De voordelen van gedeeltelijke hoornvliestransplantatie zijn voornamelijk:

  • Een vermindering van het afstotingsrisico
  • Een snelle revalidatie van de gezichtsscherpte
  • De hoornvlieskromming blijft zonder wijziging (geen astigmatisme)
  1. Voorste diepe gelamelleerde hoornvliestransplantatie (DALK)

De DALK omvat het vervangen van het epitheel en het belangrijkste deel van het hoornvlies, de stroma, en om de endotheellaag van de patiënt  te bewaren, hierdoor een extra structurele integriteit bezorgend aan het post-transplantatie hoornvlies. Daar een transplantaatafstoting gewoonlijk in het endotheel begint, staat de techniek van de DALK ons dus toe om het beduidend te verminderen.

Mogelijke complicaties van hoornvliestransplantatie

Afstoting van het transplantaat

De afstoting van het transplantaat is de voornaamste complicatie van de hoornvliestransplantatie van het oog. De patiënt moet de tekenen van een afstoting van het transplantaat herkennen en zijn oogchirurg dringend raadplegen. Dit zijn voornamelijk:

  • Een pijn
  • Roodheid van het oog
  • Hinder door het licht (fotofobie)
  • Traanogen
  • Verlaagd gezichtsvermogen

De behandeling bestaat uit een lokale cortico-therapie met sterke dosissen.

Cataract

Cataract, veroorzaakt door chirurgische stress en door een verlengd toedienen van oogwater met cortisonen, zal gelukkig behandeld kunnen worden door een eenvoudige phaco-emulsie.

Een adhesiefout

Een adhesiefout van het endotheel aan het transplantaat, na pre-descemetische transplantaten (DSAEK), kan het injecteren van een luchtbel noodzakelijk maken.